پژوهشگران برای نخستین بار در کشور با محوریت مرکز تحقیقات فارس، ۱۳ منطقه زعفرانخیز را بررسی کردند که نتایج این پژوهش ملی نویدبخش افزایش چشمگیر تولید زعفران در ایران و بهویژه استان فارس است و امکان کشت دیم این محصول راهبردی را نیز اثبات میکند.
به گزارش پایگاه شناختی مبسوط، استانهای خراسان رضوی، خراسان جنوبی، خراسان شمالی، اصفهان، کرمان، فارس و یزد به ترتیب مقامهای اول تا هفتم سطح زیر کشت و تولید این محصول باارزش را دارند و نیاز آبی کم و ارزش جهانی بالا از ویژگیهای منحصربهفرد این گیاه دارویی است.
هادی پیراسته انوشه، عضو هیات علمی مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان فارس، به همراه تیم پنجنفرهای با پشتسر گذاشتن یک پژوهش ملی، کلید افزایش چشمگیر تولید زعفران را کشف کردهاند.
شناسایی مناطق مستعد کشت زعفران
وی در رابطه با نتایج این پژوهش ملی در گفت و گو با خبرنگار ایرنا بیان کرد: این تحقیق برای نخستین بار در کشور انجام شده است و نتایج آن به طور دقیق مشخص میکند که مناطق مستعد و مناسب کشت زعفران کجا هستند و عوامل تعیینکننده در عملکرد زعفران نیز مشخص شود؛ در مجموع میتواند تولید زعفران در ایران را افزایش دهد.
فارس میتواند پایلوت کشت دیم زعفران شود
عضو هیات علمی مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان فارس تاکید کرد: این تحقیق همچنین ثابت کرد که در بسیاری از مناطق استان فارس قابلیت کشت زعفران وجود دارد و استان مستعدی است و حتی در برخی مناطق امکان کشت دیم آن وجود دارد.
پیراسته انوشه افزود: هماکنون بحث کشت دیم زعفران در ایران بسیار مطرح نیست، اما میتوان آن را از استان فارس استارت زد و به عنوان استان پایلوت کار را شروع کرد.
ارتفاع، دما و تغذیه هوشمندانه؛ کلید افزایش تولید زعفران
وی گفت: ترکیبی هوشمندانه از عوامل اقلیمی، خاکی و مدیریتی، بهویژه ارتفاع مناسب از سطح دریا، دمای ایدهآل در فصول حساس رشد و یک برنامه تغذیهای جامع، میتواند عملکرد این محصول استراتژیک را افزایش دهد و بخشی از خلأ عملکرد را پر کند.
عضو هیات علمی مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان فارس از راهکارهای عملی و علمی رونمایی کرده است که زعفرانکاران ایرانی را قادر میسازد مدیریت بهتری در مزارع خود داشته باشند.
پیراسته انوشه بیان کرد: این تحقیق که در بیش از ۱۳ منطقه مهم زعفرانکاری ایران انجام شده، نشان میدهد که تولید زعفران با عملکرد بیشتر و کیفیت بهتر در ترکیبی دقیق از فاکتورها از جمله ارتفاع بالای هزار متر از سطح دریا، دمای خنک در اوایل پاییز برای تحریک گلدهی، و هوای گرم و آفتابی بهاری برای تضمین عملکرد سال بعد نهفته است.
وی ادامه داد: ما دریافتیم که بسیاری از مناطق ایران پتانسیل بالایی برای کشت زعفران دارند، اما کلید بهرهوری در درک و مدیریت صحیح عوامل اقلیمی و مدیریتی نهفته است.
عضو هیات علمی مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان فارس گفت: یافتههای این پژوهش به مدیران مزرعه توصیه میکند که تمرکز ویژهای بر بافت خاک سبک، pH متعادل آب و خاک، و تعداد دفعات آبیاری به جای حجم کلی آب داشته باشند؛ نتایج نشان داد که عملکرد زعفران تا سال ششم یا هفتم رشد کرده و سپس کاهش مییابد، اما تا سال دهم همچنان اقتصادی است که این خود اهمیت مدیریت بلندمدت مزرعه را برجسته میکند.
تغذیه هوشمندانه؛ تفاوت در کمیت و کیفیت
پیراسته انوشه افزود: پژوهشگران دریافتند که مصرف متعادل کودهای شیمیایی به همراه کود دامی فرآوریشده (که به بهبود ساختار خاک و حفظ رطوبت کمک میکند) نقشی حیاتی در افزایش عملکرد دارد؛ استفاده ترکیبی از نیتروژن، فسفر، پتاسیم، گوگرد، آهن و اسید هیومیک در زمانهای مناسب، همراه با محلولپاشی عناصر میکرو، میتواند در میزان برداشت تفاوت معنیداری ایجاد کند.
وی ادامه داد: ما نه تنها به دنبال افزایش کمیت، بلکه کیفیت زعفران نیز هستیم؛ قابلیت کشت دیم زعفران در مناطق مستعد مانند نواحی زاگرس، یکی دیگر از دستاوردهای امیدوارکننده این طرح است که میتواند بهرهوری آب را به حداکثر ممکن برساند.
این پژوهش ملی که با حمایت موسسه تحقیقات جنگلها و مراتع کشور صورت گرفته، گامی در جهت تحقق اقتصاد مقاومتی و توسعه پایدار در بخش کشاورزی کشور محسوب میشود و انتظار میرود تحقیقات تکمیلی نیز در این زمینه انجام شود.
(ایرنا)